Pand Kerkstraat 25
6021 CH Budel

Bouwjaar 1937
Architect: Louis Neeskens

Oorspronkelijk in gebruik als consultatiebureau voor het kerkbestuur van de R.K. Parochie O.L.V. Visitatie. Later als Wit-Gele Kruisgebouw. Hier woonde ook lange tijd de Brabantse zanger Gerard van Maasakkers.
Het gebouw is een enkel laags woonhuis onder asymmetrisch zadeldak met een voorportaal eveneens onder zadeldak. Het pand is opgebouwd in schoonmetselwerk van rode bakstenen in halfsteens verband met verdiept voegwerk. Centraal in het voorportaal is een dubbele getoogde glashouten rondboogdeur aangebracht.
Boven in de voorgevel is een gemetselde rondboognis met daaronder een betonnen drempel aangebracht. In de nis staat een wit Mariabeeld.
Daarboven is met platte smeedijzeren draad de tekst aangebracht:
“Onder bescherming van Moeder”
Cultuurhistorische waarde.
Het gebouw maakt onderdeel uit van een cluster kerkelijke gebouwen:.
-de R.K. Kerk O.L.V. Visitatie
-de naastliggende R.K. pastorie
-het tegenoverliggende voormalige klooster en kloosterkapel

Lees het hele artikel…

Historie ‘Zusters van Liefde’
in Budel (1854-1988)

Budel rond 1850
Midden negentiende eeuw was Budel nog maar een klein dorp met voornamelijk hardwerkende boerengezinnen. De burgers waren niet rijk en het gemeentebestuur evenmin. De kinderen zouden gratis onderwijs moeten krijgen, maar er was geen behoorlijke school voorhanden.
Ook de zorg voor ouderen en zieken ontbrak. Het schoolgebouwtje, gelegen langs de kerk, en ook het peil van het onderwijs konden eigenlijk niet meer door de beugel. Voor een nieuwe school en voor uitbreiding van het personeel had het dorpsbestuur geen middelen. Bovendien gingen er steeds meer stemmen op voor afzonderlijk onderwijs voor jongens en voor meisjes. Wat lag er dan meer voor de hand dan de Zusters van Tilburg te vragen het onderwijs aan de meisjes van Budel op zich te nemen. De toenmalige Budelse pastoor Henricus Timmermans ondernam de daartoe benodigde stappen. Huisarts Dr. Hermanus Josephus Mathijsen (broer van de uitvinder van het gipsverband) (1809-1873) was nauw betrokken bij de komst van de zusters naar Budel.
Voor de komst van de zusters moest uiteraard ook voor huisvesting gezorgd worden. Pastoor Timmermans ging aan de slag. In 1854 meldde de pastoor: “Ten dezen jare is het Huis van Liefdadigheid verder afgewerkt en bepleisterd”. De zusters kunnen komen!
Lees het hele verhaal over de ‘Zusters van Liefde’ in Budel, het klooster, de school en hun afscheid in 1988.

Luchtfoto’s 1944

RAF-luchtfoto 3327 van het centrum van Budel, 11 september 1944 (© De auteursrechten en databankenrechten zijn voorbehouden aan het Kadaster, Apeldoorn, 2020 Dotka Data BV)

Al sinds het begin van zijn onderzoek naar de luchtfoto’s van ons heemgebied in de dagen voor de bevrijdingsoperatie Market Garden in september 1944 is ons lid Wim Ogier uit Budel op zoek geweest naar meer informatie over de camera’s die destijds zijn gebruikt om deze foto’s te maken. Medio 2020 heeft hij zo’n camera kunnen kopen. Omdat hij erg geïnteresseerd was hoe destijds twee van deze grote camera’s in de relatief kleine romp van een Spitfire gepropt zaten is hij in eerste instantie de camera gaan natekenen en daarna was de Spitfire aan de beurt. Hij heeft
ervoor gekozen om de romp deels open te werken waardoor goed zicht ontstaat op de camera installatie en tevens goed te zien is hoe bijvoorbeeld de stalen stuurkabels van het hoogte- en richtingsroer zijn omgeleid om voldoende plaats te maken voor de twee camera’s met een brandpuntafstand van 36 inch (914,4 mm).

Collectie Wim Ogier

Collectie Wim Ogier

Collectie Wim Ogier

Ken op jonge leeftijd: K.J.H. (Ken) Nichol op ongeveer 22 jarige leeftijd (eigendom: K.J.H. Nichol, collectie: W. Ogier, Budel)

Klik hier voor de reconstructie van de verkenningsvlucht.
Lees ook: Ken Nichol 100 jaar!

 

R.K. Sint-Corneliuskapel
Sint Cornelisplein 1 Gastel

Gemeentelijk Monument 1706/GA1
Gebouwd in ca. 1855
Verbouwd in 1930
Gerestaureerd in 1976 en 1993
Gewijd aan de Heilige Paus Cornelius
Gebouw
Deze eenbeukige kapel van omstreeks 1855 bevindt zich op een driehoekig pleintje. De kapel is voorzien van steunberen, een dakruitertje en een overwelfd ingangsportaal. Het interieur werd deels bijeengegaard uit naburige kerken: het orgel is afkomstig van de kerk te Budel, het altaar uit de kerk van Budel-Schoot en de kruiswegstaties zijn gekocht van de paters Salvatorianen te Hamont-Achel.
Geschiedenis
Reeds vanaf de middeleeuwen behoorde Gastel tot de parochie Budel, maar er bestond hier aan het einde van de 15e eeuw een kapel die gewijd was aan Maria en de vier noodhelpers: Sint-Cornelius, Sint-Quirinus, Sint-Hubertus en Sint-Antonius abt. Na de Vrede van Münster in 1648 werd de kapel door de protestanten gebruikt, tot ongeveer 1800. Sinds 1803 was er een school in gevestigd, maar niet lang na 1831 werd de oude kapel gesloopt. Het schooltje werd toen verplaatst naar een ander gebouw dat waarschijnlijk, toen de school in 1855 werd opgeheven, verbouwd werd tot de huidige kapel.
Tot 1926 vervulde de kapel een bescheiden rol in het plaatselijke geloofsleven. Na dat jaar begon de verering van Sint-Cornelius een steeds grotere rol te spelen: Er werden meer missen gelezen en de kinderzegen trok vele gelovigen. Er werd ook een broederschap opgericht ter ere van de heilige, in 1927. Plannen om tot de stichting van een eigen parochie te komen gingen niet door, maar ter compensatie werd de kapel in 1930 grondig opgeknapt, zodat ze geschikt bleef voor misbezoek.
Lees het hele verhaal en de verhalen van Harrie Jaspers  

 

11 november:
Wapenstilstand Eerste Wereldoorlog

Wapenstilstand op 11 november is de jaarlijkse herdenking van de wapenstilstand van 11 november 1918, die het einde betekende van de Eerste Wereldoorlog. Een goed moment om nog eens terug te kijken op ons succesvolle project met tentoonstellingen op de Achelse Kluis.

Unieke filmbeelden uit 1918 van Franse vluchtelingen in Weert e.o., het plaatsen van de Belgische vlag op de grens met Zeeland en gevluchte Duitse militairen, zeelieden en burgers in de haven van Vlissingen 

Het project “De Groote Oorlog rond de Kluis 1914-1918” was een initiatief van de lokale heemkundekringen uit Achel, Bocholt, Hamont, Kaulille, Neerpelt, Sint-Huibrechts-Lille (B.), Cranendonck, Valkenswaard, Heeze, Leende en Zesgehuchten (Nl.) en bracht de herdenking van de Eerste Wereldoorlog  terug op het regionaal (lokaal) grensoverschrijdend (BE/NL) niveau. Door middel van vijf goed afgewogen opeenvolgende thematische deelprojecten voor de periode 2014-2018, werd een zo volledig mogelijk beeld gegeven en werd een herbeleving van belangrijke historische gebeurtenissen gerealiseerd.

Kijk voor meer informatie op de website van dit project: Klik hier!

Bekijk ook deze prachtige reportage over ‘Den Doodendraad’ uit de Eerste Wereldoorlog (1914-1918)
En ook dit filmpje:

Deze film is gemaakt bij het re-enactment bij de Achelse Kluis:

Adam van Moorsel,
grote weldoener van Schoot
*5-10-1856 – †Breust-Eijsden 17-12-1932

Foto uit de Aa-kroniek

Adam Franciscus van Moorsel werd geboren op 5-10-1856 als oudste zoon van Hendrikus van Moorsel (* 1-5-1821 – †20-3-1887), van beroep koopman, vrachtrijder en landbouwer en van Maria Elisabeth Strick (*5 12-1826 – †25-11-1912). Vader Hendrik was afkomstig van Budel en een zoon van Adam van Moorsel en Jacoba Laans.
Adam zelf was naast boer, evenals Fransen uit Midbuul, vrachtrijder. Hij voer met paard en wagen iedere dinsdag en vrijdag van Schoot naar Eindhoven en terug en iedere zaterdag van Schoot via Budel naar Weert en terug. Hij nam dan goederen van mensen mee heen en terug op bestelling. Ook had hij er een goed lopend handeltje bij, men kon er goederen kopen die hij meebracht vanuit Eindhoven. Ook had hij thuis in de Poelderstraat een café, waar nogal wat volk kwam. Adam was een erg vermogend man. Alhoewel ontzettend zuinig van aard was hij toch milddadig. Toen in 1906 de school (aan de Groterschoterweg) tot stand moest komen schonk hij de grond waarop de school is gebouwd. In 1908 bij de oprichting van de kerk schonk hij de grond waarop de oude kerk, het kerkhof, de nieuwe kerk en de pastorie zijn gebouwd aan de gemeenschap.
Lees het hele artikel…

Koor in de oude kerk



Bidprentje pastoor L. J. Nabuurs, pastoor van Maarheeze
*10-8-1922 – †19-08-2001

Pastoor Lambertus Jacobus (Bert) Nabuurs werd geboren te Wanroij op 10 augustus 1922 als zoon van Johannes Hubertus Nabuurs en Gertruda Derks. Het gezin telde negen kinderen waarvan Bert Nabuurs de op een na jongste was. Na de lagere school ging hij naar het Klein Seminarie en tijdens WO II bezocht hij het Groot Seminarie. Op 15 juni 1946 werd hij tot priester gewijd. Nadat hij op diverse plaatsen de nodige ervaring had opgedaan als kapelaan werd hij eerst pastoor in Bergeijk en in mei 1975 ging hij aan de slag als pastoor van de Sint-Gertrudisparochie van Maarheeze. In 1979 gaf pastoor Nabuurs een boekje uit bij gelegenheid van de 500ste verjaardag van de Mariaklok van de parochie Maarheeze. In 1987 werd i.s.m. de heemkundekring een boekje samengesteld ter gelegenheid van het 75 jaar in gebruik zijn van de Sint-Gertrudiskerk: ‘Monument van Liefde’.
Lees het hele artikel…

Grafmonumenten van Heemkundekring
‘De Baronie van Cranendonck’

Als we over het kerkhof van de R.K. kerk O.L.V. Visitatie in Budel wandelen, valt het misschien op dat bij een aantal graven een onopvallend plaatje is aangebracht met de tekst ‘Heemkunde’ of ‘www.heemkundekringcranendonck.nl’ Het zijn graven die door onze heemkundekring zijn ‘geadopteerd’.

Binnen de heemkundekring besteedt een groep betrokken vrijwilligers van de Monumentengroep aandacht aan allerlei kleine historisch interessante bouwsels, beelden, kapelletjes, gedenkstenen en dergelijke.
In 1995 onderwierpen zij een aantal graven op het R.K. kerkhof bij de O.L.V. Visitatie kerk in Budel aan een nader onderzoek. Het betreft graven die door de parochie zouden worden geruimd vanwege beëindiging van de grafrechten. Er blijken grafzerken bij te zijn die naar het oordeel van de werkgroep het waard maken ze voor het nageslacht te bewaren. Het kan o.a. zijn vanwege het gebruikte materiaal, de bijzondere vorm of historische betekenis of bekendheid van de overledene.
Lees het hele artikel…

Den Bosch Time Machine
brengt geschiedenis tot leven

Welke kansen bieden ‘big data uit het verleden’? Hoe kan erfgoed een inspiratiebron zijn voor de toekomst? Steeds meer collecties van archieven, bibliotheken, media, musea en kennisinstellingen komen digitaal en online beschikbaar. Na een periode van grootschalige digitalisering is het nu tijd om de digitale collecties te gebruiken. Door slimme verbindingen tussen collecties tot stand te brengen kunnen gebruikers ieder object in een veel rijkere context raadplegen, beleven en hergebruiken. Erfgoed ‘s-Hertogenbosch heeft deze week in het kader van de Den Bosch Dataweek de Den Bosch Time Machine gelanceerd en daar dit inspirerende filmpje bij gemaakt.

Ook onze heemkundekring is al jaren bezig met het digitaliseren van onze collecties en het verzamelen van kadasterdata.